Bron: Giorgio de Chirico, De oudheidkundigen (1927). Foto: Jona Lendering

Oudheidkunde als wetenschap

Wie afgaat op wat de media vertellen over de oude wereld, kan daaruit drie dingen opmaken: dat classici nooit vertellen wat ze zelf doen, maar inhaken op andermans actualiteit (“in de Oudheid hadden ze ook fake nieuws”), dat archeologen altijd praten over vondsten (liefst schatten) en nooit over het toetsen van hypo­thesen, en dat oudhistorici de Oudheid reduceren tot een rariteiten­kabinet (gladiatoren, gekke keizers). Maar klopt het beeld dat de media over Oudheidkunde schetsen? 

Het antwoord is: nee. De bestudering van de Oudheid is in de eerste plaats een wetenschap. Er is dus ook weleens echt nieuws. Waarom lezen we toch steeds over de dagelijkse perspectiefwisselingen en de niet-nieuwswaardige verwerving van data zoals archeologische vondsten en nieuw ontdekte teksten? 

Artificiële intelligentie en bioarcheologie 

In vier bijeenkomsten geeft Jona Lendering op die vragen antwoord en besteedt hij aandacht aan innovatie. Artificiële intelligentie speelt bijvoorbeeld ook in de oudheidkundige disciplines een belangrijke rol. En bioarcheologie zorgt ervoor dat er anders moet worden nagedacht over de uitleg van andere culturen. Tot slot gaat hij in op de vraag waarom journalisten nooit over het werkelijke nieuws schrijven.

Deze cursus maakt deel uit van de leergang 'Geschiedenis van de oudheid – van Mesopotamië tot het Romeinse Rijk'.

Het programma:

Dag 1:
De geschiedenis van de oudheidkunde
Een kort overzicht van het ontstaan van de diverse oudheidkundige bloedgroepen: de bestudering van de klassieken, de diverse soorten archeologie en de geschiedvorsing.

Dag 2:
Normale wetenschap
Een overzicht van de twee belangrijke, voortdurende processen: dataverwerving (nieuwe teksten en vondsten) en nieuwe vragen (zoals globalisering, gender, klimaat).

Dag 3:
Innovatie
Nieuwe technieken leiden tot nieuwe soorten inzicht, zoals de klimaatwetenschap, de digitale paleografie en de DNA-revolutie, die leidt tot een drastisch nieuwe manier om andere culturen uit te leggen.

Dag 4:
De Oudheid (niet) in het nieuws
Waarom komt een innovatief vak nou nooit normaal in het nieuws? Luie journalisten, onvoldoende breed gevormde wetenschappers, de gesel van de Engelse taal en andere complicaties.

Extra informatie:

Cursusdata: 8 en 15 februari 2027; 1 en 8 maart 2027

Studiemateriaal: Voor deze cursus wordt de volgende literatuur aanbevolen, maar deze is niet verplicht: Jona Lendering, Oudheidkunde is een wetenschap. Na afloop van de cursusbijeenkomst stuurt de docent leessuggesties en de presentatieslides.

Voorkennis:

Er is geen uitgebreide voorkennis vereist. Wel is enige basiskennis van het oude Griekenland en Rome wenselijk. De belangrijkste historische hoofdlijnen worden bekend verondersteld.

Cursuscode: 4G7 137

Werkvorm: Hoorcollege

Docent(en)

Foto van docent Jona Lendering

Jona Lendering

Studeerde geschiedenis in Leiden en oudheidkunde aan de Amsterdamse Vrije Universiteit. Hij nam deel aan archeologische opgravingen in Nederland en Griekenland, is de auteur van een dozijn boeken en was in 2004 medeoprichter van Livius.

Meer informatie

Locatie: Rotterdam

Bekijk de extra informatie op de HOVO Brabant website

Docent(en)

Foto van docent Jona Lendering

Jona Lendering

Studeerde geschiedenis in Leiden en oudheidkunde aan de Amsterdamse Vrije Universiteit. Hij nam deel aan archeologische opgravingen in Nederland en Griekenland, is de auteur van een dozijn boeken en was in 2004 medeoprichter van Livius.

Informatie

  • Startdatum: 8 februari 2027
  • Einddatum: 8 maart 2027
  • Dag: Maandag
  • Tijd: 13:15 – 15:00 uur
  • Aantal colleges: 4 bijeenkomsten
  • Categorie: Geschiedenis
  • Prijs: 170,00